Bıldırcın Avı Nasıl Yapılır? Fişek, Saçma Numarası ve Şok Seçimi

Bıldırcın avı, tarla, anız ve otluk arazide yerde saklanan bıldırcının köpekle ya da yürüyerek kaldırılıp kısa mesafeden avlandığı kanatlı av türüdür. Bıldırcın avında donanımı sıcak hava ve yakın atış belirler: hafif tüfek, 28 ya da en fazla 30 gram fişek, 9, 10 ve 11 numara ince saçma ve 4 ile 5 numara geniş şok birlikte seçilir.

Aşağıda önce bıldırcın avının nasıl yapıldığı ve köpeksiz av tekniği anlatılır. Ardından bıldırcın avında kullanılan tüfek ve namlu boyu, kaç numara fişek kullanıldığı, kaç numara şok kullanıldığı ile köpek ve giyim sırayla açılır. Son bölüm sıkça sorulanları kapsar.

Bıldırcın Avı Nasıl Yapılır?

Bıldırcın avı, avcının tarla, anız ve otluk alanda yürüyerek yerde saklanan bıldırcını kaldırması ve kalkan kuşa kısa mesafeden atış yapmasıyla yapılır. Bıldırcın yaklaşan avcıyı fark ettiğinde önce otun içinde saklanır, avcı ya da köpek iyice yaklaştığında alçaktan ve hızlı kalkar. Bıldırcın avının temel tekniği şu beş adımla uygulanır:

1. Arazi seçimi: bıldırcının saklandığı anız, tarla kenarı ve otluk alan belirlenir.
2. Arama: köpekli avda köpek önden araziyi tarar, avcı köpeği yakından izler.
3. Kaldırma: köpek kuşun önünde durduğunda avcı yaklaşır ve kuş havalandırılır.
4. Atış: kalkan kuşa, kuş açıkta ve atış hattı boşken atış yapılır.
5. Toplama: düşen kuşun yeri işaretlenir ve kuş köpekle ya da elle bulunur.

Köpeksiz bıldırcın avında aynı adımlar köpeğin yerine avcının yürüyüşüyle uygulanır: avcı alanı yavaş ve zikzak çizerek tarar, kuş avcının önünden kalkar. Birden fazla avcı sıra hâlinde yürür, her avcı yalnızca kendi önündeki hatta atış yapar ve tüfek yan taraftaki avcıya çevrilmez. Ses cihazıyla kuş çağırma, ağ ve ışıkla gece avı gibi yöntemler bu yazıda anlatılmaz. Kısa mesafede ani kalkan kuş, bıldırcın avında tüfek seçiminin temel ölçüsüdür.

Bıldırcın Avında Hangi Tüfek ve Namlu Boyu Kullanılır?

Bıldırcın avında hafif ve hızlı savrulan tüfek kullanılır; süperpoze ve çifte av tüfekleri bıldırcın, keklik ve çulluk avının başlıca tüfekleridir. Süperpoze tüfekte iki namlu arasında şok farkı yaratılır ve avcı yakın atışa da daha uzak atışa da aynı anda hazır olur. Çifte tüfekte iki namlunun yan yana yerleşimi ağırlığı avcının elleri arasında toplar ve tüfeği kuşa doğru savurmayı hızlandırır.

Kalibrede hafif saçma yükü öne çıkar. 20 kalibre orta saçma yüküyle kuş avının geneline oturur; 36 kalibre, kalibre ölçeğinin en düşük saçma yükünü ve en yumuşak geri tepmesini taşır ve yakın mesafe kuş avıyla eşleşir. Hafif kalibrenin kullanım alanı 36 kalibre av tüfeği yazısında anlatılır.

Namlu boyunda yakın mesafe ve ani kalkış belirleyicidir. Yivsiz av tüfeklerinde namlu boyu 61, 66, 71 ve 76 cm basamaklarında sunulur; yakın mesafede ani kalkan kuşa bu basamakların kısa ucu olan 61 ve 66 cm hızlı savurma sağlar. Namlu ölçülerinin av türüyle eşleşmesi av tüfeğinde namlu boyu yazısında karşılaştırılır. Tüfek ve namludan sonra atışı belirleyen ikinci karar fişektir.

Bıldırcın Avında Kaç Numara Fişek Kullanılır?

Bıldırcın avında 9, 10 ve 11 numara ince saçma taşıyan, 28 ya da en fazla 30 gramlık hızlı fişek kullanılır. Saçma numarası büyüdükçe saçma tanesi küçülür: 3 numara saçma iri tanelidir ve ördek ile tavşanda kullanılır, 10 numara saçma ince tanelidir ve bıldırcınla eşleşen numaradır. Bıldırcın avında fişek seçimi şu üç ölçüyle yapılır:

Mevsim, bıldırcın fişeğinde gramajı belirleyen ölçüdür. Sıcak havada barut gazı basıncı daha fazla hissedilir; bu yüzden bıldırcın ve üveyik avında hafif gramaj, soğuk havada ördek, tahtalı ve kaz avında 32 ve 34 gram ağır gramaj tercih edilir. Saçma numarası kovan üzerinde gramla birlikte okunur.

Katalogdaki 28 gram sınıfında B&P MB Superlight, Fiocchi PL28, Gold Horse, Yaf, Bps ve Sterling fişekleri bulunur; Sterling 28 gram fişek 16 kalibre seçenekle de listelenir. Bu fişekler 28 gram av fişekleri kategorisinde toplanır. Saçma numaralarının bütün av türleriyle eşleşmesi av fişeği numaraları yazısında anlatılır. Fişekten sonra saçmanın ne kadar açılacağını şok belirler.

Bıldırcın Avında Kaç Numara Şok Kullanılır?

Bıldırcın avında 4 ve 5 numara geniş şok kullanılır; bu şoklar saçmayı yakın mesafede açar ve kısa mesafeden kalkan kuşa geniş bir desen verir. Şok numarası şok üzerindeki yıldız işaretini anlatır: tek yıldız tam şoku, beş yıldız silindiri gösterir. Bu dizide 4 numara çeyrek şoka, 5 numara silindire karşılık gelir.

Dar şoklar, yani 1 ve 2 numara, saçma demetini uzak mesafeye toplu taşır ve soğuk havada ördek, tahtalı ve kaz avında kullanılır; yakın mesafede kalkan bıldırcında deseni fazla daraltır. Süperpoze ve çifte tüfekte iki namluya farklı derecede şok takılır: ilk atış daha açık, ikinci atış bir derece daha dar şokla yapılır. Şok dereceleri ile takma ve sökme adımları mobil şok nedir yazısında anlatılır. Donanımın son parçası avcının yanındaki köpek ve üzerindeki giyimdir.

Bıldırcın Avında Köpek ve Giyim

Bıldırcın avında köpek, otun içinde saklanan kuşu kokusundan bulan ve avcıya yerini gösteren yardımcıdır; pointer ve setter gibi kuş köpekleri bu avda kullanılır. Kuş köpeği bıldırcının kokusunu aldığında kuşun önünde durur, avcı yaklaştığında kuş kalkar ve atıştan sonra köpek düşen kuşu bulur. Köpeksiz avda düşen kuş otun içinde zor bulunur; vurulan kuşun yeri bu yüzden atıştan hemen sonra işaretlenir.

Bıldırcın avında giyimi sıcak hava ve açık arazi belirler: hafif ve ter tutmayan kumaş, anıza ve dikene dayanıklı pantolon ile sağlam bot öne çıkar. Parlak renkli şapka ya da yelek, açık arazide avcıların birbirini görmesini sağlar. Sıcak havada köpek ve avcı için yanında su taşınır. Bıldırcın avıyla ilgili sık sorulan sorular aşağıda toplanır.

Sıkça Sorulanlar

Bıldırcın fişeği kaç numara olur?

Bıldırcın fişeği 9, 10 ya da 11 numara ince saçma taşır ve 28 ya da en fazla 30 gramdır. Bu üç numaranın içinde bıldırcınla eşleşen numara 10 numaradır; numara, kovan üzerinde gramajla birlikte yazar.

Bıldırcın avı ne zaman açılır, hangi saatlerde yapılır?

Bıldırcın avının açılış ve kapanış tarihleri ile av saatleri her av yılı için yayımlanan karardan öğrenilir. Ava çıkmadan önce alınan belgeler ve avlak rezervasyonu avcılık belgesi, avlanma izin kartı ve AVBİS arasındaki fark yazısında anlatılır.

Bıldırcın ve üveyik avında aynı fişek kullanılır mı?

Bıldırcın ve üveyik avında aynı fişek sınıfı kullanılır. İki av da sıcak havada yapılır; ikisinde de 28 ya da en fazla 30 gramlık, 9, 10 ve 11 numara ince saçma taşıyan fişek ile 4 ve 5 numara geniş şok seçilir.

Yağmurlu havada bıldırcın avı olur mu?

Yağmurlu havada bıldırcın avı yapılır. Avcı su geçirmez giyimle çıkar ve fişeği nemden korur, çünkü nem alan fişekte barut ateşleme gücünü kaybeder ve fişek geç ateş alır ya da hiç ateş almaz.