Üveyik ve Tahtalı Avı: İki Türde Fişek, Saçma Numarası ve Şok Seçimi

Üveyik ve tahtalı avı, güvercingiller ailesinden iki kuşun yivsiz av tüfeği ve saçmalı fişekle avlanmasıdır; iki türde fişek, saçma numarası ve şok ayrı seçilir. Üveyik avında 28-30 gram fişek, 9, 10 ve 11 numara ince saçma ve 4-5 numara geniş şok, tahtalı avında 32-34 gram fişek, 3, 4 ve 5 numara kalın saçma ve 1-2 numara dar şok kullanılır.

Aşağıda önce üveyik ile tahtalı arasındaki fark bir tabloyla karşılaştırılır. Ardından üveyik ve tahtalı avının nasıl yapıldığı, iki türde kaç numara fişek ve kaç numara şok kullanıldığı, tüfek ve atış tekniği ile önleme sırayla açılır. Son bölüm sıkça sorulanları kapsar.

Üveyik ile Tahtalı Arasındaki Fark Nedir?

Üveyik ile tahtalı arasındaki fark, aynı güvercingiller ailesinden gelen iki kuşun iriliğinde ve bu iriliğe göre seçilen fişek, saçma ve şokta ortaya çıkar. Üveyik ailenin küçük yapılı türüdür; tahtalı daha iri yapılıdır ve tahtalı güvercin adıyla da anılır. Tetik Av’ın av fişekleri kategorisi iki türü ayrı eşleşmelerde listeler: üveyiki bıldırcınla birlikte sıcak hava eşleşmesinde, tahtalıyı ördek ve kazla birlikte soğuk hava eşleşmesinde.

Tablodaki ayrımın temeli kuşun iriliği ve atışın yapıldığı havadır: küçük ve hızlı kuşa çok sayıda ince tane, iri kuşa daha az sayıda kalın tane gönderilir. Bu eşleşme, avın nasıl yapıldığıyla birlikte okunur.

Üveyik ve Tahtalı Avı Nasıl Yapılır?

Üveyik ve tahtalı avı, avcının kuşların geçiş yolunda ya da konma noktasının yakınında saklanarak beklemesi ve uçarak gelen kuşa atış yapmasıyla yapılır. İki türde de atış hareketli hedefe yapılır; kuş avcıya doğru, yanından ya da üstünden geçerek uçar. Üveyik avında kuşların düzenli geçtiği hat üveyik geçidi olarak anılır ve geçitte kısa aralıklarla birden çok atış yapılır.

Mühre ile Tahtalı Avı

Mühre ile tahtalı avı, tahtalının biçimini taşıyan yapay kuş maketlerinin konma noktasına dizilmesi ve maketlere doğru inen kuşa atış yapılmasıyla yapılır. Mühre canlı kuş değil, maket yemdir; aynı yöntem ördek avında da kullanılır.

Ses cihazı, canlı yem kuşu, ağ ve tuzak gibi yöntemler bu yazıda anlatılmaz. Av sezonu tarihleri ve av saatleri de yazının dışında kalır; tarihler her av yılı için yayımlanan karardan öğrenilir. Bekleme ve mühre yönteminde atış uçan kuşa yapıldığı için seçimin ilk adımı fişektir.

Üveyik ve Tahtalı Avında Kaç Numara Fişek Kullanılır?

Üveyik avında 9, 10 ve 11 numara ince saçmalı 28-30 gram fişek, tahtalı avında 3, 4 ve 5 numara kalın saçmalı 32-34 gram fişek kullanılır. Saçma numarası büyüdükçe tane küçülür: 9, 10 ve 11 numara çok sayıda küçük tane, 3, 4 ve 5 numara daha az sayıda iri tane taşır. Fişek üzerindeki gram değeri ise fişeğin toplam ağırlığını değil, içindeki saçmanın ağırlığını gösterir.

Gramaj arttıkça fişeğin taşıdığı saçma sayısı artar, tüfeğin geri tepmesi de çoğalır. Sıcak havada barut gazı basıncı normalden fazla hissedildiği için üveyik avında hafif gramaj seçilir; soğuk havada barutun yanma hızı düştüğü için tahtalı avında ağır gramaja geçilir. Hafif fişekler 28 gram av fişekleri, ağır fişekler 32 gram av fişekleri gibi gram kategorilerinde listelenir.

Katalogdaki Remington Shurshot Heavy Dove 32 gram fişeğin adındaki “dove” sözcüğü İngilizcede güvercin anlamına gelir; kategori metni bu seriyi ördek ve tahtalı gibi uçar avlarıyla birlikte anar. Üveyik bu eşleşmede bıldırcın avı ile, tahtalı ise ördek avı ile aynı fişek grubunda yer alır. Tek kurşun fişek uçar avında kullanılmaz. Fişekten sonra saçmanın açılmasını şok belirler.

Üveyik ve Tahtalı Avında Kaç Numara Şok Kullanılır?

Üveyik avında 4-5 numara geniş şok, tahtalı avında 1-2 numara dar şok kullanılır. Şok numarası şokun üzerindeki yıldız işaretinden gelir: tek yıldız tam şoku, beş yıldız silindiri gösterir. Bu ölçüde 4 ve 5 numara çeyrek ve silindir derecelerine, 1 ve 2 numara tam ve üç çeyrek derecelerine karşılık gelir.

Geniş şok saçmayı yakın mesafede açar, dar şok saçma demetini uzak mesafeye toplu taşır. Fişek ve şok seçimi bu yüzden birlikte yapılır: üveyikte ince saçma geniş şokla, tahtalıda kalın saçma dar şokla eşleşir. Süperpoze tüfekte iki namluya farklı derecede şok takılır ve selektörle önce ateşlenecek namlu seçilir; uzağa uçan kuş için dar şoklu namlu, yakından kalkan kuş için geniş şoklu namlu önce ateşlenir. Şok dereceleri ve değiştirilmesi mobil şok nedir yazısında anlatılır. Şok kararından sonra sıra tüfeğe ve atış tekniğine gelir.

Üveyik ve Tahtalı Avında Tüfek ve Atış Tekniği

Üveyik ve tahtalı avında süperpoze, çifte ve yarı otomatik av tüfekleri kullanılır; üçü de saçmalı fişekle uçan kuşa atış yapar. Süperpozede namluların üst üste dizilmesi tek bir nişan şeridi verir ve hızlı uçan kuşun takibini kolaylaştırır. Ejektörlü çiftede tüfek kırıldığında boş kovanlar dışarı atılır; bu özellik üveyik geçidinde yeni fişeğin hızlı sürülmesini sağlar. Bekleme yerinden yapılan avda uzun namlu, kuşun uçuş çizgisini düzgün takip eder.

Hareketli kanatlı avında saçma fişekle yapılan atış, optik tarafında red dot ile eşleşir; red dot hedefi bulma süresini kısaltır. Optik seçimi av tüfeğinde red dot mu dürbün mü yazısında karşılaştırılır.

Tahtalı ve Üveyik Avında Önleme Nedir?

Önleme, uçan kuşa atışta tüfeğin kuşun bulunduğu noktaya değil, kuşun önüne, uçarak varacağı noktaya yöneltilmesidir. Saçma hedefe ulaşana kadar kuş ilerlediği için atış kuşun önüne yapılır ve tüfek kuşun uçuş çizgisini izleyerek savrulur. Önleme payı kuşun hızına, uçuş açısına ve mesafeye göre değişir ve bu yazıda rakamla verilmez. Üveyik ve tahtalı avıyla ilgili sık sorulan sorular aşağıda toplanır.

Sıkça Sorulanlar

Üveyik avında fişek ve şok seçimi nasıl yapılır?

Üveyik avında fişek ve şok seçimi birlikte yapılır: 28-30 gram, 9, 10 ve 11 numara ince saçmalı fişek 4-5 numara geniş şokla eşleşir. Hafif gramaj sıcak havaya, geniş şok ince saçmanın yakın mesafede açılmasına karşılık gelir.

Karda tahtalı avında hangi fişek kullanılır?

Karda tahtalı avında soğuk hava eşleşmesindeki fişek kullanılır: 32-34 gram, 3, 4 ve 5 numara kalın saçmalı fişek ve 1-2 numara dar şok. Soğuk havada barutun yanma hızı düştüğü için ağır gramaj seçilir; ağır gramajlı fişekler 32 ve 34 gram kategorilerinde listelenir.

Tahtalı güvercin ile tahtalı aynı kuş mudur?

Tahtalı güvercin ile tahtalı aynı kuştur; iki ad güvercingiller ailesinin aynı türünü gösterir. Tahtalı güvercin avında da tahtalı avındaki fişek, saçma ve şok eşleşmesi geçerlidir.

Havalı tüfekle tahtalı avı yapılır mı?

Havalı tüfekle tahtalı avı yapılmaz. Havalı tüfek ve tabancalar av silahı olarak kullanılmaz; tahtalı ve üveyik yivsiz av tüfeği ve saçmalı fişekle avlanır. Havalı tüfeğin attığı saçma da yakın mesafede yaralanma üretir.